Een complete christologie in een klein boekje van nog geen 50 pagina’s. Kan dat? Ja, dat kan, althans Reinier Sonneveld (de onbetwiste kampioen christelijke veelschrijverij) doet met zijn boekje `het leven’ een goede poging. De titel klinkt op het eerste gezicht misschien wat pretentieus, en samen met de gelikte cover zou je kunnen verwachten dat je een soort evangelisatiefolder met de voorspelbare kort-door-de-bocht standaard antwoorden in handen hebt. Niets is minder waar.
Sonneveld, onder andere ook medeauteur van De Crux – een verzameling essays waarin een groot aantal bekende Nederlanders aan het woord komt over de essentie van hun geloof, speelt het klaar om in eenvoudige taal en zonder ook maar een woord teveel te gebruiken de kern van het christelijk geloof op een verfrissende en relevante manier neer te zetten. Subliem hoe hij het verlossende werk van Jezus beschrijft zonder ook maar een keer het woord zonde of vergeving te gebruiken. Hij zet het verhaal van Jezus in breder perspectief en stijgt daarbij moeiteloos uit boven het individuele. Wie op zoek is naar antwoorden die in onze tijd relevant zijn kan een goed begin maken met dit boekje.
Wat mij het meeste trof in `het leven’ is de manier waarop Sonneveld (de rol van) het kwaad beschrijft. Volgens Sonneveld is het grootste kwaad niet individueel (persoonlijke zonden), maar systemisch. Juist omdat het kwaad gebruik maakt van systemen wordt het minder duidelijk en laten mensen zich er gemakkelijker mee in. Weinigen zijn geneigd hun medemens `zomaar’ kwaad te doen (we zijn geen psychopaten), maar wanneer het gebeurd als onderdeel van een systeem (bijvoorbeeld uitbuiting) dan zijn we geneigd het te bagatelliseren en vooral te kijken naar de voordelen ervan. Mooi is het te ontdekken hoe Jezus zich hiertegen op geweldloze wijze verzette en ons helpt dit vandaag de dag ook te doen.
En omdat Sonneveld nauwelijks toekomt aan de ekklesia (de rol van de gemeenschap van christenen), wil ik in aansluiting op zijn verhaal hier wat gedachten aan wijden:
Als het kwaad in onze maatschappij inderdaad voornamelijk een systemische vorm aanneemt dan is een belangrijke factor die dit mogelijk maakt cq in stand houdt de anonimiteit/onpersoonlijkheid ervan. Voorbeeld: de Oosteuropese gastarbeiders die op basis van Europese regelgeving in ons land hun geluk komen zoeken en tegen hongerloon in de kassen in het Westland te werk gesteld worden om onze tomaatjes te plukken, om vervolgens verder uitgebuit te worden door hun werkgever, tevens huisbaas, door met zijn twintigen in een veel te klein krot te worden gestopt en gedoemd zijn onder erbarmelijke omstandigheden te leven, als een minderwaardig soort mensen, aan de rand van onze welvaart. Dit kan alleen omdat wij ze niet kennen, omdat we geen verbinding hebben met elkaar. Door de afstand kunnen we het wegredeneren, of er zelfs helemaal niet aan denken, bij het eten van onze tomaatjes. Dit is een kwaad dat gebaseerd is op de onpersoonlijkheid van relaties in onze maatschappij.
De rol van christelijke gemeenschappen kan onder andere hierin gelegen zijn dit kwaad te ontmaskeren en een alternatief te creëren door meer met elkaar in relatie te leven; die relaties staan los van ras, seksuele geaardheid, politieke of economische herkomst, en zelfs religie/geloofsovertuiging.
Dit was een mini-eklesiologie in minder dan een pagina 
